Meer lezen over

Anorexia

Wat is anorexia?

 

Wat is anorexia nervosa?

Als je anorexia hebt, probeer je op een extreme manier af te vallen. Terwijl je al te weinig weegt voor je lichaamslengte. We zeggen meestal anorexia, maar de officiële benaming is anorexia nervosa. Dat betekent letterlijk: geen honger hebben door een psychische oorzaak. Dit klopt niet helemaal. Met anorexia heb je namelijk wel honger, maar je onderdrukt dit gevoel.

 

Anorexia is een eetstoornis

Als je anorexia nervosa hebt, is eten een obsessie voor je. Je eetpatroon is volledig in de war. Misschien eet je helemaal niet, of heb je juist last van eetbuien en probeer je het voedsel dat je binnenkrijgt er zo snel mogelijk weer uit te krijgen. Dat kan door overgeven, laxeermiddelen, plaspillen of een klysma. Dat gaat ver. Maar je wordt gedreven door de angst om aan te komen in je gewicht. Het is een ernstige stoornis: eten wordt een bron van angst en spanning.

 

Sociale, emotionele en lichamelijke gevolgen

Anorexia doet veel met je. Zowel sociaal, emotioneel als lichamelijk. Je voelt minder en je zin in seks neemt af. Je trekt je terug en als je niet oppast raak je in een isolement. Met ouders of vrienden krijg je conflicten over (niet) eten. Later kun je ook last krijgen van andere eetstoornissen, zoals boulimia.

Vooral jonge vrouwen hebben anorexia

Van de mensen die anorexia nervosa hebben, is zo’n 90-95% vrouw. Vooral bij jonge vrouwen tussen 15-25 jaar komt de eetstoornis veel voor. De symptomen zijn bij mannen en vrouwen zo’n beetje gelijk. In Nederland zijn er 5.600 mensen met anorexia nervosa. Per jaar komen er 1.300 bij. Ongeveer evenveel genezen weer van deze eetstoornis.

 

Zo herken je anorexia nervosa

We hebben symptomen op een rij gezet. Zo herken je anorexia, bij jezelf of bij iemand anders.

 

Symptomen anorexia

Zo herken je anorexia nervosa

Voordat je anorexia krijgt, doe je vaak al een tijd intensief aan de lijn. Toch is anorexia nervosa geen uit de hand gelopen poging om af te vallen. Voor iemand met anorexia is eten is een bron van angst en spanning. Anorexia is daarmee een zeer ernstige en hardnekkige psychische stoornis.

 

Herken je dit?

Dit zijn de belangrijkste symptomen van anorexia nervosa:

  • Je bent heel bang om zwaarder te worden. Maar als je kijkt naar de kilo’s in verhouding tot je gewicht, ben je in feite te mager.

  • Je bent obsessief bezig met eten en je gewicht. Zo willen veel mensen met anorexia vaak 15% minder wegen dan het normale gewicht van mensen van hun leeftijd en lengte.

  • Je ontkent je (te) lage gewicht en hebt een vertekend beeld van je lijf. Jouw beeld van je lichaam is niet realistisch.

  • Als je vrouw bent: je stopt met menstrueren.

 

Hoe ontstaat anorexia?

We weten nog niet hoe een eetstoornis ontstaat, maar het is wel bekend wanneer je meer risico loopt. Misschien goed om te weten.

Oorzaken anorexia

 

Wat veroorzaakt anorexia?

Over de exacte oorzaken van deze eetstoornis weten we nog maar weinig. Het willen voldoen aan een schoonheidsideaal blijkt bijvoorbeeld helemaal niet zo’n grote invloed te hebben. Mensen met anorexia gaan immers door met afvallen, zelfs al worden ze daar niet mooier op. Ook is het geen typische westerse ziekte, want het komt overal in de wereld even vaak voor.

 

Anorexia ontstaat door een combinatie van oorzaken

De oorzaken waardoor iemand anorexia nervosa krijgt, verschillen per persoon. Het is meestal een combinatie van verschillende factoren.

 

Biologische factoren

  • Erfelijkheid speelt duidelijk een rol. Als je ouders anorexia hebben, of hadden, is de kans je het zelf krijgt groter. Ook als je ouders dwangmatig zijn of een angst- of stemmingsstoornis hebben, is je kans op anorexia hoger.

  • Verder hebben kinderen die te vroeg geboren zijn een grotere kans om anorexia te krijgen. Als ze ook nog eens een te laag geboortegewicht hebben, wordt de kans nog groter.

 

Psychische factoren

  • Perfectionisme, een negatief zelfbeeld en weinig zelfvertrouwen zien we vaak bij anorexia. Toch is het niet aangetoond dat ze anorexia veroorzaken.

 

Sociale factoren

  • Het is niet zo dat bepaalde gezinsomstandigheden je kans op anorexia groter maken. Conflicten die er in gezinnen met anorexia zijn, komen eerder door de anorexia. Ze kunnen er wel voor zorgen dat je de eetstoornis houdt of dat deze erger wordt.

  • Negatieve jeugdervaringen komen wel vaker voor bij mensen die eetbuien hebben en vervolgens hun eten er weer uitwerken.

 

Dit kun je zelf doen

Kom in actie. We vertellen je graag wat je zelf kunt doen als je anorexia hebt.

Wat kun je zelf doen bij anorexia?

 

Dit kun je zelf doen

Toegeven en accepteren dat je een eetstoornis hebt, is de eerste en vaak ook moeilijkste stap. Probeer mensen te vinden die je kunnen helpen om te genezen. Hieronder staan adviezen die je verder helpen.

 

Lees en leer zoveel mogelijk over anorexia

Informatie geeft je inzicht en houvast. Zo leg je ook makkelijker aan vrienden en familie uit wat je hebt.

 

Deel je probleem met anderen

Je moet weliswaar zelf je anorexia aanpakken, maar anderen kunnen je daar goed bij helpen. Praat erover, hoe lastig dat ook is.

  • Praat met familie en vrienden. Zo zorg je voor een stevig netwerk om je heen, dat weet wat er speelt.

  • Praat met hulpverleners. Als je het moeilijk vindt om met bekenden te praten over je eetstoornis, kun je ook in gesprek gaan met professionele hulpverleners, zoals een huisarts, bedrijfsarts of een vertrouwenspersoon op school of op het werk.

  • Lotgenotencontact. Zoek contact met mensen die dezelfde problemen hebben. Weet, vereniging rond eetstoornissen, organiseert lotgenotencontact. Meiden tussen 12 en 18 jaar kunnen chatten via de website Proud2Bme.

 

Hulp via telefoon, mail of chat

  • MIND Korrelatie: hier zitten professionele hulpverleners voor je klaar, elke werkdag van 9.00 tot 18.00 uur. Bel 0900 – 1450 (€ 0,15 per minuut). Ook kun je mailen of chatten.

  • De luisterlijn: hier zitten vrijwilligers die weten hoe belangrijk het is om je verhaal aan iemand kwijt te kunnen. Ze zijn dag en nacht bereikbaar via 0900 – 0767 (€ 0,05 per minuut). Mailen en chatten kan ook.

 

Overleg met een behandelaar

Behandeling is vaak een voorwaarde om te genezen. Overleg met jouw behandelaar over de behandeling. Geef ook goed aan wat je zelf wilt en verwacht. Een therapie en een behandelaar die bij jou passen, zijn belangrijk voor je herstel. Neem ook de tijd om met je behandelaar, familie en vrienden uit te zoeken hoe om te gaan met anorexia.

De behandeling van anorexia

Lees uit welke verschillende onderdelen een behandeling bestaat. Direct professionele hulp bij jou in de buurt inschakelen kan natuurlijk ook.
 

 

Behandeling anorexia

De verschillende stappen naar herstel

De behandeling van anorexia begint vaak als de nood hoog is. Op dat moment is het het allerbelangrijkst dat je weer op gewicht komt en dat je inziet hoe belangrijk behandeling is. Daarna ga je werken aan je eetgedrag, lichamelijk herstel, herstel van je lichaamsbeleving, je zelfwaardering en het herstel van je sociale contacten.

 

Gezond leren eten

De eerste stap is het herstellen van je gewicht naar een gezond gewicht. De kans is groot dat je weer helemaal moet leren wat een gezond eetpatroon is en hoe je je daaraan houdt.

Motivatie om door te gaan

Je wordt niet alleen gemotiveerd om gezond te eten, maar ook om je behandeling af te maken. Onjuiste gedachten en gevoelens over je eetstoornis komen vaak aan bod. Daardoor krijgt de anorexia steeds minder grip op je.

Zorgen dat anorexia niet terugkomt

De kans dat anorexia terugkomt, is vrij groot. Dus is het belangrijk om te kijken waar de stoornis bij jou vandaan komt. Psychotherapie is daarom altijd onderdeel van de behandeling.

Medicijnen

Misschien krijg je medicijnen, bijvoorbeeld als je heel erg depressief bent. Maar een behandeling zal nooit alleen bestaan uit medicatie.

Ken je iemand met anorexia?

Als iemand in je omgeving anorexia heeft, geven we je graag advies.

Anorexia en de omgeving

 

Omgaan met iemand die anorexia nervosa heeft

Als iemand anorexia heeft wordt contact onderhouden vaak moeilijk. Want mensen met anorexia sluiten zich vaak af. Ze gaan niet meer naar feestjes uit angst geconfronteerd te worden met eten. Of ze zijn bang dat anderen zich bemoeien met hun eetgedrag. Ook thuis ontstaan conflicten. De maaltijden zijn één grote strijd.

Kortom, leven met iemand met anorexia kan zwaar en belastend zijn. Met deze adviezen kom je verder:

  • Zorg dat je genoeg weet over anorexia nervosa. Lees, praat en volg een cursus. Dan wordt het makkelijker om er over te praten.

  • Vraag waar je bij kunt helpen en waarbij juist niet. Iemand met anorexia houdt de ziekte en het eetgedrag het liefst verborgen. Er samen over kunnen praten is dan al heel wat. Soms moet je dus betrokken zijn en soms is het goed om afstand te nemen.

  • Geef je grenzen aan. Je hoeft niet alles te accepteren, ook al is iemand ziek. Bespreek daarom waar je grenzen liggen. Dit zorgt voor duidelijkheid.

  • Blijf ook je eigen dingen doen. Zorg voor plezier en ontspanning. Zo voorkom je dat je zelf overbelast raakt.

  • Houd contact met de buitenwereld. Zorg ervoor dat je af en toe je hart kunt luchten bij iemand.

  • Lotgenotencontact. Zoek mensen op die in een vergelijkbare situatie zitten, bijvoorbeeld via Weet, vereniging rond eetstoornissen, of via Labyrint-In Perspectief.

 

Hulp via telefoon, mail of chat

  • MIND Korrelatie: hier zitten professionele hulpverleners voor je klaar, elke werkdag van 9.00 tot 18.00 uur. Bel 0900 – 1450 (€ 0,15 per minuut). Ook kun je mailen of chatten.

  • De luisterlijn: hier zitten vrijwilligers die weten hoe belangrijk het is om je verhaal aan iemand kwijt te kunnen. Ze zijn dag en nacht bereikbaar via 0900 – 0767 (€ 0,05 per minuut). Mailen en chatten kan ook.

 

Wil je meer weten over anorexia nervosa?

Verschillende organisaties geven je informatie en advies over anorexia nervosa.

Meer informatie over anorexia

 

Meer weten over anorexia nervosa

Deze organisaties kunnen je meer vertellen over anorexia. Meteen contact opnemen met een professionele hulpverlener bij jou in de buurt kan natuurlijk ook.

Weet, vereniging rond eetstoornissen

Landelijke organisatie voor mensen met een eetstoornis en voor mensen in hun omgeving. 

 

Nederlandse Academie voor Eetstoornissen

Vereniging voor professionals die werken met mensen met een eetstoornis.

 

Proud2bme

Jonge meiden (12 tot 18 jaar) vinden op deze website informatie over eetstoornissen maar ook leuke weetjes over schoonheid, zelfbeeld, ervaringsverhalen en interviews met modellen en actrices.

Labyrint-In Perspectief

Landelijke zelfhulporganisatie van en voor familieleden en vrienden van mensen met psychiatrische aandoeningen.

© 2016 TRIMBOS-INSTITUUT
www.trimbos.nl